SeherYeli.com Yazılar

Ivazlılık Ne Demek Hukukta? Güç İlişkileri ve Toplumsal Düzenin Hukuki Yansıması Güç İlişkileri ve Toplumsal Düzenin Hukuki Çerçevesi Hukuk, toplumların düzenini sağlayan bir araçtır, ancak bu düzenin kendisi yalnızca kuralların ve yasaların bir bütünüdür; aslında güç ilişkilerinin, toplumsal normların ve ideolojik yapılarının bir yansımasıdır. Toplumlar, hukuk aracılığıyla ilişkilerini düzenler, fakat bu düzenin şekli, genellikle iktidar ve toplumsal yapılarla şekillenir. İktidar, toplumsal düzende kimlerin söz sahibi olacağını, hangi kuralların geçerli olacağını ve kimlerin hangi hakları kullanabileceğini belirler. İşte tam da burada, “ivazlılık” kavramı devreye girer. Peki, ivazlılık hukuki anlamda ne demektir? Ivazlılık, bir tarafın sağladığı bir mal, hak veya hizmet karşılığında…

Hipoplazi Nedir? Ekonomik Perspektiften Bir İnceleme Kaynakların Sınırlılığı ve Seçimlerin Sonuçları: Bir Ekonomistin Girişi Ekonomi, kaynakların sınırlı olduğu bir dünyada seçim yapmanın ve bu seçimlerin sonuçlarının incelenmesidir. Kaynaklar sınırlı olduğunda, bireyler ve toplumlar bu kaynakları en verimli şekilde nasıl kullanacaklarına karar verirken çeşitli tercihlerin ekonomik, sosyal ve sağlık sonuçlarını göz önünde bulundururlar. Sağlık hizmetleri gibi kritik alanlarda, bir yandan hastalıkların tedavi edilmesi, bir yandan da bu tedavilerin maliyetlerinin yönetilmesi gerekmektedir. Peki, bir sağlık durumu olan “hipoplazi” bu dengenin neresinde yer alır? Tıpta hipoplazi, organ veya doku gelişiminin yetersiz olması anlamına gelir. Bu durumu ekonomik bir açıdan ele alarak, piyasa dinamikleri,…

Damga Vergisi Tahakkuku: Toplumsal Yapılar ve Eşitsizlik Üzerine Bir Sosyolojik İnceleme Giriş: Toplumda Yer Eden Vergi ve Güç İlişkileri Bir sabah iş yerinde, belki de çoktan sıradanlaşmış bir vergi beyannamesi üzerinde çalışırken, fark ettiğimiz şey şudur: Vergi, toplumun en derin katmanlarına kadar işler ve bu işleyiş, bazen göz ardı edilen pek çok toplumsal etkiyi de beraberinde getirir. Birçok kişi için vergi, devletin temel gelir kaynaklarından biri olmanın ötesinde, toplumsal normları, güç ilişkilerini ve hatta bireylerin birbirleriyle olan ilişkilerini şekillendiren bir araçtır. Özellikle damga vergisi tahakkuku, devletin bürokratik yapısının her bireyi doğrudan etkileyen bir yansımasıdır. Peki, damga vergisi tahakkuku nasıl yapılır?…

Yurtdışı Hizmet Belgesi: Bir Toplumsal İnceleme Yurtdışında çalışmak, birçok birey için kişisel ve profesyonel bir yolculuğun parçasıdır. Birçoğumuzun hayatında belki de öyle ya da böyle bu deneyim yer almıştır. Fakat, bu deneyimi yasal ve bürokratik anlamda resmi kılmak adına alınması gereken bir “yurtdışı hizmet belgesi” kavramı vardır. Peki, bu belge nereden alınır? Daha da derine inelim; bu belgeyi almak için izlediğimiz süreç, yalnızca bürokratik bir gereklilik midir, yoksa toplumsal yapılarla ne gibi etkileşimlere sahiptir? Birçok insan için sıradan bir iş, kimisi için ise kendisini yerleşik sosyal yapıların baskısı ve fırsat eşitsizliklerinin etkisiyle sınırlandırılmış hissettiren bir meseleye dönüşebilir. Bu yazıda, yurtdışı…

Uyurken Burun Tıkanıklığı İçin Odaya Ne Konur? Kültürel Bir Perspektiften Bakış Bir gece, şehirdeki gürültüden ve ışıklardan uzaklaşmış, uykuya dalmaya hazırlanırken aniden burnunuzun tıkandığını hissediyorsunuz. Hemen fark ediyorsunuz ki, geceyi rahat bir şekilde geçirmek, derin bir uyku almak neredeyse imkansız hale gelmiş. Peki, burun tıkanıklığı için geleneksel ve modern çözümler nelerdir? İyi bir uyku için odanıza ne koyarsınız? Ve aslında, bu basit bir sorunun ötesinde, kültürlerin hastalıkları, iyileşme süreçlerini ve ritüellerini nasıl şekillendirdiğine dair ne gibi derin izler taşıyor? Bu soruyu gündeme getirmek, yalnızca tıbbi bir çözüm arayışının ötesine geçer. Çünkü farklı kültürler, hastalık ve şifa süreçlerini sadece biyolojik değil,…

Karadeniz Neden Türk Gölü Olmaktan Çıktı? Kelimenin gücü, anlatının dönüştürücü etkisi… Bir kelime, bazen bir halkın kaderini, bazen de bir denizin kimliğini değiştirebilir. Karadeniz, Türk milletinin hafızasında derin izler bırakmış bir denizdir; hem coğrafi hem de kültürel olarak. Ancak zaman içinde, bu denizin kimliği giderek daha karmaşık bir hal almış ve Karadeniz, Türk gölü olma vasfını kaybetmiştir. Peki, edebiyat bu dönüşümde ne rol oynamaktadır? Karadeniz’in Türk gölü olmaktan çıkışını anlamak için, bu bölgedeki kültürel ve tarihi anlatıları, metinler arası ilişkileri ve edebiyat kuramlarını irdelememiz gerekir. Karadeniz’in Edebiyatın Dönüştürücü Gücüyle Bağlantısı Edebiyat, bir halkın yaşamını, hislerini, korkularını ve umutlarını şekillendirir. Karadeniz,…

Şafiler Hangi Şehirde? Etik, Epistemoloji ve Ontolojinin Işığında İnsanlık tarihinin her döneminde, varoluş ve bilgi üzerine sorular sorduk. Bu sorular, yalnızca kendi kimliğimizi ve çevremizi anlamamıza değil, aynı zamanda doğruyu, gerçeği ve en doğru olanı arayışımıza da yön verdi. Bazen bir şehir, bazen bir kavram, bazen de bir fikir; her biri bu arayışın bir parçasıdır. Ama bir şey sormak gerekir: Gerçekten doğru olan nedir? Bu soruya ne kadar yaklaşabiliyoruz? Felsefenin sunduğu araçlar, doğruya ve gerçeğe dair farklı bakış açıları sunarak, bireyi her yönüyle düşündürmeye iter. Bu yazıda, felsefi bir arayışa girecek ve bir coğrafi olguyu, yani Şafilerin hangi şehirde olduklarını,…

Yıldız Tilbe’nin Kanseri Üzerine Bir Siyaset Bilimi Analizi: Güç, İktidar ve Toplumsal Düzen Siyaset, toplumun içinde yaşayan her bireyi doğrudan etkileyen bir yapıdır. Bir yanda güç ilişkilerinin etrafında şekillenen iktidar, diğer yanda halkın bu iktidara verdiği meşruiyet. Bu dinamikler, çoğu zaman görünmeyen fakat derinlemesine işleyen bir yapıyı oluşturur. Toplumların dayandığı kurumlar, bu ilişkiyi daha da somutlaştırırken, ideolojiler de toplumsal yapının şekillenmesine büyük katkı sağlar. Peki, bir popüler kültür figürünün, mesela Yıldız Tilbe gibi ünlü bir sanatçının, kanser gibi bir hastalıkla mücadelesi, bu siyasal yapılarla nasıl ilişkilendirilebilir? Bu soruyu sorarken, sanatçıların toplumsal düzende ve siyasetteki rolünü göz önünde bulundurmak, bizi güç…

Osmanlı’nın 1. Balkan Savaşı’nda İmzalanan Antlaşma Üzerine Felsefi Bir İnceleme Hayat, sürekli bir arayıştan ibarettir: Aradığımız yalnızca doğruyu, güzeli, adaleti ya da huzuru değil, bunları nasıl anlamlandıracağımızdır. İnsanlık tarihi boyunca, çeşitli felsefi sistemler bu anlam arayışını şekillendirdi. Felsefenin derinliklerinden bakıldığında, savaşlar, anlaşmalar ve politik değişimler sadece tarihin katmanlarını oluşturmaz, aynı zamanda etik, bilgi kuramı ve varlık anlayışımızla da yakından ilişkilidir. Balkan Savaşları gibi tarihi olaylar, sadece askeri stratejilerin ve toplumsal yapının değil, aynı zamanda insani değerlerin ve varlık anlayışlarının da şekillendiği dönüm noktalarından biridir. Osmanlı’nın 1. Balkan Savaşı’ndaki kaybı ve akabinde imzalanan İstanbul Antlaşması, yalnızca bir askeri mağlubiyetin ötesinde bir…

Mısır Unuyla Kurabiye Yapmak: Eğitimde Yeni Yaklaşımlar ve Pedagojik Bir Bakış Hayat, her an bir şeyler öğrenmek için yeni fırsatlar sunar. Bu fırsatlar bazen çok net, bazen de beklenmedik şekillerde karşımıza çıkar. Eğitim, bu süreci yönlendiren bir araçtır. Ancak eğitim, sadece teorik bilgilerin aktarılmasından ibaret değildir. Bireylerin düşünme biçimlerini, dünya görüşlerini, sorun çözme yetilerini ve kendilerine olan güvenlerini şekillendirir. Öğrenme yolculuğu, insanın hayatındaki en dönüştürücü deneyimlerden biridir. Bu yazıda, bir yemek tarifi üzerinden başlayarak, öğrenmenin derinliklerine inmeyi ve pedagojinin farklı boyutlarını keşfetmeyi amaçlıyoruz. Mısır unuyla kurabiye yapmak gibi basit bir örnek, aslında eğitimin çok daha geniş boyutlarını düşündürmemize neden olabilir.…