Kategori: Makaleler

Merhaba arkadaşlar, bu yazıda birlikte Fusûsu’l‑Hikem eserinin nerede yazıldığı sorusunun ötesine geçip kökenlerini, günümüzdeki izlerini ve geleceğe dair potansiyel yansımalarını keşfedeceğiz. Tasavvuf dünyasında hepimizin merak ettiği bu eser, sadece bir metin değil; zaman, mekân ve ruh düzeyinde bir eylemdir. Hadi gelin birlikte adım adım bakalım. 1. Kökenler: Yazılış Mekânı ve Zamanı İlk olarak, eserin yazıldığı yer olarak en çok öne çıkan bilgi, müellifi Muhyiddîn İbnü’l‑Arabî’nin 627 H./1230 M. yılında Şam (Dımaşk) şehrinde bulunduğu sırada rüya yoluyla gelen bir ilhamla eseri kaleme aldığıdır. ([İslam Düşünce Atlası][1]) Eserde kendisinin şöyle dediği nakledilir: “Bu hikmetlerin yuvalarını gösteren bir kitaptır, bunu al ve faydalanacak kimselere açıkla.” ([TDV İslâm Ansiklopedisi][2]) Yani mekân…

Edimsel Koşullanma Nedir? Toplumsal Cinsiyet, Çeşitlilik ve Sosyal Adalet Perspektifinden Bir Bakış Hayatımızdaki hemen her davranışımız, belirli bir ödül veya ceza ile şekillenen koşulların sonucudur. Bu, sadece kişisel tercihlerimiz ve alışkanlıklarımız için geçerli değil, aynı zamanda toplumsal normlara ve cinsiyet rollerine dayalı toplumsal etkileşimlerimizde de belirleyici bir faktördür. Edimsel koşullanma, bir davranışın sonuçları tarafından şekillendirilmesi anlamına gelir ve bu, toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adalet gibi dinamiklerle birleştiğinde, çok daha derin bir anlam taşır. Bu yazıda, edimsel koşullanmanın toplumsal cinsiyet ve diğer sosyal faktörlerle nasıl iç içe geçtiğini keşfedeceğiz. Edimsel Koşullanma ve Toplumsal Cinsiyet Rolleri Edimsel koşullanma, bireylerin belirli bir…

Bulancak Eskiden Nereye Bağlıydı? Geçmişin İzleri ve Bugünün Bulancak’ı Bulancak, Karadeniz’in sahil kasabalarından biri olarak hem tarihi hem de kültürel zenginlikleriyle dikkat çeker. Ancak Bulancak’ın bugünkü kimliği, yalnızca doğasının ve halkının değil, aynı zamanda geçmişteki yönetsel bağlarının da etkisiyle şekillenmiştir. Peki, Bulancak eskiden nereye bağlıydı? Bu soruya yanıt ararken, Bulancak’ın gelişimine tanıklık etmiş eski nesillerin gözünden geçmişi keşfedeceğiz. Bulancak, 20. yüzyılın ortalarına kadar Giresun iline bağlı bir köy olarak varlığını sürdürmüştür. Fakat 1950’lerin sonlarına doğru yaşanan idari değişikliklerle birlikte, Bulancak’ın hikayesi farklı bir boyuta taşındı. Bu dönemde, köyün yerel yönetimindeki değişiklikler, halkın yaşantısını ve bölgenin sosyo-ekonomik yapısını etkileyen önemli bir…

Arapça Avrat Ne Anlama Gelir? Küresel ve Yerel Perspektiflerden Bir Analiz Herkese merhaba! Bugün, dilin ve kelimelerin ne kadar güçlü olabileceğini, anlamın bazen kültürler arasında nasıl değişebileceğini ve aynı kelimenin farklı coğrafyalarda nasıl algılandığını keşfedeceğiz. Hadi gelin, Arapça’da “avrat” kelimesinin ne anlama geldiğine bir göz atalım. Ancak burada sadece kelimenin anlamını incelemekle kalmayacağız; aynı zamanda bu terimin küresel ve yerel perspektiflerde nasıl farklı şekillerde algılandığını, kültürler arası farkları nasıl yansıttığını da irdeleyeceğiz. Arapça “Avrat” Ne Demek? Arapça’da “avrat” (عورة) kelimesi, kelime anlamı olarak “gizli olan” ya da “örtülmesi gereken” bir şey olarak tanımlanır. Genellikle, bir kadının bedensel ve cinsel yönleriyle…

Çiğ Fıstık Nasıl Kavrulur? Toplumsal Cinsiyet ve Çeşitlik Perspektifinden Bir Yorum Hepimizin hayatında küçük ama anlamlı anlar vardır. Birkaç dakikada yapılan bir şey, birisinin gününü güzelleştirebilir ya da bir aileyi bir araya getirebilir. Bugün sizlere, belki de göz ardı ettiğimiz bir şeyden bahsedeceğim: Çiğ fıstığın nasıl kavrulacağı. Ancak bu yazıda sadece mutfak bilgisi vermekle kalmayacağım. Bu basit ama anlamlı süreç, toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adalet gibi derin konuları düşünmeye davet eden bir metafor olacak. Gelin, hep birlikte bu basit ama zihin açıcı soruyu keşfedelim: Çiğ fıstık nasıl kavrulur? Çiğ Fıstık Kavurma: Bir Kadının Perspektifinden Kadınların gözünden bakıldığında, çiğ fıstığı…

Vorteks kar: Atmosferin “spiral makinesi” çalıştığında, kar taneleri de dans pistine kayıyor. Vorteks Kar Nedir? Gülümseten Bir Anlatımla Atmosferin Dönen Kar Küresi Kar yağışı deyince akla ya romantik bir sessizlik gelir ya da apartman önünde kürekle pazarlık. Ama bir de “vorteks kar” var: havadaki dönme (girdap) hareketlerinin kar üretimini ve dağılımını bambaşka bir düzleme taşıdığı, bazen şerit şerit bazen bant bant yağışlara yol açan o ilginç sahne. Bugün, kah gülerek kah “vay be” diyerek; fizik, meteoroloji ve mahalle sohbetini aynı fincanda karıştırıyoruz. “Vorteks” Deyince Ne Anlıyoruz? Vorteks, akışkanların (hava, su) dönerek hareket ettiği girdaplı yapılara verilen genel addır. Atmosferde rüzgârlar,…

Tokusmak Ne Demek? Kalplerin Çatışmasından Doğan Sessiz Bir Anlaşma Bazen kelimeler, dilimizin ucuna kadar gelir ama söyleyemeyiz. Çünkü onların ardında yatan anlam, sadece sözlükteki karşılığı değildir; yaşanmışlıkla, hislerle ve insanın iç dünyasıyla şekillenir. “Tokusmak” da tam olarak böyle bir kelime… Basit gibi görünür ama içinde bir dünyayı barındırır. Sana şimdi, bu kelimenin derinliğini anlatan bir hikâye anlatacağım. Belki sonunda, tokusmanın aslında hayatın en sessiz ama en güçlü dili olduğunu sen de hissedeceksin. Bir Sabah, İki Farklı Dünya Elif, sabahın ilk ışıklarıyla uyanmıştı. Pencerenin önünde bir süre durdu, yağmur damlalarının cama çarpışını izledi. İçinde bir şeylerin eksik olduğunu hissediyordu ama ne…

Siyah Noktalar Gerçekten İz Bırakır mı? Bilimin Gözüyle Ciltteki Küçük Sorunun Büyük Etkisi Cildimize yakından baktığımızda çoğumuzun karşılaştığı o minik, koyu renkli noktalar… Siyah noktalar. Kimimiz onları sabırla temizlemeye çalışır, kimimizse dokunmamayı tercih eder. Ancak birçok kişinin aklında tek bir soru vardır: Siyah noktalar iz bırakır mı? Bu soruya bilimsel merakla yaklaşarak, ama karmaşık terimlere boğulmadan anlamaya çalışalım. Çünkü cildimiz, vücudumuzun en büyük organı ve ona iyi bakmak için önce onu anlamamız gerekir. Siyah Nokta Nedir? Basitçe Açalım Siyah nokta (komedon), aslında bir tür akne lezyonudur. Cildimizin yüzeyinde bulunan gözenekler (kıl folikülleri) sebum adı verilen yağ ve ölü deri hücreleriyle…

Psikolojik Kompleksi Nedir? – Zihnin Görünmez Düğümleriyle Samimi Bir Buluşma Hızlı cevap: Psikolojik “kompleks”, belirli bir tema etrafında düğümlenmiş, çoğu zaman bilinçdışı çalışan duygu–anı–inanç paketleridir. Tetiklenince düşünceni, bedenini ve davranışını sen fark etmeden yönlendirir. Merhaba dostlar, bugün içimize doğru küçük bir keşfe çıkıyoruz. Hepimizin zihninde, bazen bir şarkıyla, bazen bir bakışla, bazen de tek bir kelimeyle harekete geçen görünmez düğümler var. Kimi zaman “Neden yine böyle tepki verdim?” diye şaşırıyoruz. İşte o şaşkınlığın arkasında çoğu kez bir “psikolojik kompleks” yatıyor. Gelin, kökenlerinden bugüne, oradan da geleceğe uzanan sıcak ve sahici bir sohbetle bu kavramı birlikte çözümleyelim. Kökenler: Freud’un İzleri, Jung’un…

Nabız ile tansiyon nasıl ölçülür? (Gülerek Öğrenenlerin Rehberi) Bu yazıyı okurken kahkaha atarsanız nabzınız geçici olarak yükselebilir. Bilimsel açıklaması: Çok gülmek = mini kardiyo. Merhaba sevgili okur! Bugün “Nabız ile tansiyon nasıl ölçülür?” sorusuna, evin salonunda olimpiyat açılışı yapmadan, komşulara “acaba spor mu yapıyorlar yoksa pilav mı karıştırıyorlar?” dedirtmeden cevap veriyoruz. Konu ciddi, üslup şen: Çünkü sağlığı ciddiye alırken, araya bir gülücük sıkıştırmak hem motivasyonu hem nabzı yükseltir (ikisini de kontrollü yükseltelim). Şimdi sahne düzeni şöyle: Erkek okuyucularımız stratejik planıyla geliyor — “Hedef: 120/80. Araçlar: Manşet, kronometre, kahve yasağı. KPI: Nabız 60-100.” Kadın okuyucularımızsa empatik güçlerini açıyor — “Nefesini rahatlat,…